Narzędzie · prawo spadkowe
Kalkulator spadku i zachowku
Zaznacz, kto z rodziny żył w dniu śmierci spadkodawcy. Kalkulator pokaże, kto dziedziczy z ustawy, jakie są udziały w spadku i ile wynosi zachowek.
Kto dziedziczy i ile wynosi zachowek
Zaznacz, kto z rodziny żył w dniu śmierci spadkodawcy. Wartości w złotych są opcjonalne.
Twoja sytuacja jest nietypowa? Zapytaj prawnika online. Pisemna odpowiedź od 59 zł, wycena do 24 godzin roboczych.
Zadaj pytanie »Kto dziedziczy, gdy nie ma testamentu
Gdy zmarły nie zostawił testamentu, spadek dzielą między siebie najbliżsi według kolejności z Kodeksu cywilnego. Dalsza grupa dziedziczy dopiero wtedy, gdy nie ma nikogo z grupy bliższej.
- Dzieci i małżonek. Dziedziczą w częściach równych, ale małżonek dostaje co najmniej jedną czwartą spadku (art. 931 § 1 kc). Przy czworgu lub więcej dzieciach dzielą one między siebie pozostałe trzy czwarte.
- Wnuki zamiast zmarłego dziecka. Jeżeli dziecko spadkodawcy zmarło wcześniej, jego udział przechodzi w równych częściach na jego dzieci (art. 931 § 2 kc).
- Małżonek, rodzice i rodzeństwo. Gdy spadkodawca nie miał dzieci ani wnuków, małżonek dostaje połowę spadku, a każde z rodziców po jednej czwartej (art. 932 i 933 kc). Udział rodzica, który nie żyje, przechodzi na rodzeństwo spadkodawcy, a udział zmarłego brata lub siostry na ich dzieci.
- Sam małżonek. Gdy nie żyją ani dzieci, ani rodzice, ani rodzeństwo i jego dzieci, cały spadek dostaje małżonek (art. 933 § 2 kc).
- Dalsi krewni. W ostatniej kolejności dziedziczą dziadkowie i ich zstępni, potem pasierbowie, a na końcu gmina ostatniego miejsca zamieszkania albo Skarb Państwa (art. 934–935 kc).
Przykład. Zmarły zostawił żonę i dwoje dzieci, z których jedno zmarło wcześniej i miało dwoje własnych dzieci. Żona i każde dziecko dostają po jednej trzeciej. Udział zmarłego dziecka przechodzi na jego dwoje dzieci, więc każdy z wnuków dostaje jedną szóstą spadku.
Zachowek. Komu się należy i ile wynosi
Zachowek chroni najbliższych, których spadkodawca pominął w testamencie albo którzy dostali mniej, niż przewiduje ustawa. Należy się zstępnym, czyli dzieciom i wnukom, małżonkowi oraz rodzicom, jeżeli byliby powołani do spadku z ustawy. Rodzeństwu zachowek nie przysługuje.
Zachowek to połowa udziału, który dana osoba dostałaby przy dziedziczeniu ustawowym. Gdy uprawniony jest małoletni albo trwale niezdolny do pracy, zachowek wynosi dwie trzecie tego udziału (art. 991 § 1 kc). Zachowek jest roszczeniem o zapłatę pieniędzy, a nie o udział w domu czy mieszkaniu.
Przykład. Ojciec zapisał cały majątek wart 600 000 zł jednemu z dwojga dorosłych dzieci. Drugie dziecko przy dziedziczeniu ustawowym dostałoby połowę, czyli 300 000 zł. Jego zachowek to połowa tej kwoty, czyli 150 000 zł.
Co dolicza się do spadku przy zachowku
Do wartości spadku dolicza się darowizny i zapisy windykacyjne zrobione przez spadkodawcę (art. 993 kc). Nie dolicza się drobnych darowizn zwyczajowo przyjętych ani darowizn sprzed ponad dziesięciu lat na rzecz osób, które nie są spadkobiercami ani uprawnionymi do zachowku (art. 994 § 1 kc). Darowizny na rzecz spadkobierców i osób uprawnionych do zachowku dolicza się więc co do zasady bez względu na to, kiedy je zrobiono.
Do kiedy można żądać zachowku
Roszczenie o zachowek od spadkobiercy przedawnia się po pięciu latach od ogłoszenia testamentu. Roszczenie wobec osoby obdarowanej przez spadkodawcę przedawnia się po pięciu latach od jego śmierci (art. 1007 kc). Termin możesz sprawdzić w kalkulatorze przedawnienia.
Najczęstsze pytania
Kto dziedziczy, gdy nie ma testamentu?
W pierwszej kolejności dzieci i małżonek w częściach równych, przy czym małżonek dostaje co najmniej jedną czwartą. Gdy nie ma dzieci ani wnuków, dziedziczą małżonek, rodzice i rodzeństwo (art. 931–933 kc).
Ile wynosi zachowek?
Połowę udziału, który przypadłby uprawnionemu z ustawy. Dwie trzecie, gdy uprawniony jest małoletni albo trwale niezdolny do pracy (art. 991 § 1 kc).
Czy rodzeństwu należy się zachowek?
Nie. Zachowek przysługuje tylko zstępnym, małżonkowi i rodzicom spadkodawcy (art. 991 § 1 kc).
Czy wnuk może dostać zachowek?
Tak, jeżeli jego rodzic, czyli dziecko spadkodawcy, zmarł wcześniej i wnuk byłby powołany do spadku z ustawy.
Do kiedy można żądać zachowku?
Przez pięć lat od ogłoszenia testamentu. Wobec osoby obdarowanej przez spadkodawcę przez pięć lat od jego śmierci (art. 1007 kc).
Podstawa: ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 795), art. 931–935¹, 940 i 991–1007. Stan prawny na 10 października 2026 r. Wynik ma charakter orientacyjny.
