Strona główna › Odszkodowania › Śmierć osoby bliskiej
Renta po śmierci osoby bliskiej. Kto może jej żądać
Osoba, względem której na zmarłym ciążył ustawowy obowiązek alimentacyjny, może żądać od zobowiązanego do naprawienia szkody renty obliczonej stosownie do jej potrzeb oraz do możliwości zarobkowych i majątkowych zmarłego, przez czas prawdopodobnego trwania obowiązku alimentacyjnego (art. 446 § 2 zd. 1 k.c.). Takiej samej renty mogą żądać inne osoby bliskie, którym zmarły dobrowolnie i stale dostarczał środków utrzymania, jeżeli wymagają tego zasady współżycia społecznego (art. 446 § 2 zd. 2 k.c.).
Jak ustala się wysokość renty
Liczą się dwie strony rachunku: potrzeby osoby uprawnionej i możliwości zarobkowe oraz majątkowe zmarłego (art. 446 § 2 k.c.). Dlatego przydadzą się dokumenty o dochodach zmarłego i o kosztach utrzymania dzieci albo małżonka.
Jeżeli zmienią się stosunki, na przykład dziecko podejmie pracę albo wzrosną koszty jego leczenia, każda ze stron może żądać zmiany wysokości lub czasu trwania renty (art. 907 § 2 k.c.).
Cztery roszczenia rodziny
| Roszczenie | Kiedy i komu | Podstawa |
|---|---|---|
| Zwrot kosztów leczenia i pogrzebu | Ten, kto je poniósł | art. 446 § 1 k.c. |
| Renta | Osoba, wobec której na zmarłym ciążył ustawowy obowiązek alimentacyjny, a także inne osoby bliskie, którym zmarły dobrowolnie i stale dostarczał środków utrzymania, jeżeli wymagają tego zasady współżycia społecznego | art. 446 § 2 k.c. |
| Stosowne odszkodowanie | Najbliżsi członkowie rodziny, jeżeli wskutek śmierci nastąpiło znaczne pogorszenie ich sytuacji życiowej | art. 446 § 3 k.c. |
| Zadośćuczynienie za krzywdę | Najbliżsi członkowie rodziny zmarłego | art. 446 § 4 k.c. |
Do kogo kierujesz roszczenia
Przy wypadku drogowym roszczenia kierujesz bezpośrednio do ubezpieczyciela OC sprawcy (art. 19 ust. 1 i art. 34 ust. 1 ustawy o ubezpieczeniach obowiązkowych).
Ile masz czasu
Roszczenie o naprawienie szkody wyrządzonej czynem niedozwolonym przedawnia się co do zasady po trzech latach od dnia, w którym dowiedziałeś się o szkodzie i o osobie obowiązanej do jej naprawienia, nie później jednak niż po dziesięciu latach od zdarzenia (art. 442¹ § 1 k.c.).
Jeżeli szkoda wynikła z przestępstwa, na przykład z wypadku drogowego, za który sprawca odpowiada karnie, termin wynosi dwadzieścia lat od dnia jego popełnienia (art. 442¹ § 2 k.c.).
Zgłoszenie roszczenia ubezpieczycielowi przerywa bieg przedawnienia, który biegnie na nowo od dnia otrzymania pisemnej decyzji (art. 819 § 4 k.c.).
Co możesz zrobić teraz
- Zbierz akt zgonu, dokumentację medyczną zmarłego, rachunki za leczenie i pogrzeb oraz numer sprawy karnej, jeżeli toczy się postępowanie.
- Zbierz dokumenty o dochodach zmarłego: umowy, PIT-y, zaświadczenia.
- Spisz koszty utrzymania osób, które zmarły utrzymywał.
Bezpłatna ocena sprawy
Opisz, co się wydarzyło. Prawnik odpowie, czego możesz żądać i jakie masz terminy. Ocena nic nie kosztuje i do niczego nie zobowiązuje.
Podstawa prawna
Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 795)
Ustawa z dnia 22 maja 2003 r. o ubezpieczeniach obowiązkowych, Ubezpieczeniowym Funduszu Gwarancyjnym i Polskim Biurze Ubezpieczycieli Komunikacyjnych (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 783)
BEZPŁATNA OCENA
Opisz swoją sprawę
Odpowiedź prawnika na piśmie, bez opłat i zobowiązań.