Czy można legalnie używać cudzego logo? Poradnik prawny dla twórców treści

Kiedy użycie cudzego logo MOŻE być dozwolone? Wyjątki od reguły

Prawo przewiduje sytuacje, w których użycie cudzego logo może być uznane za legalne, nawet bez formalnej zgody. Są to jednak wyjątki, które należy interpretować ostrożnie.

1. Prawo cytatu (w kontekście informacyjnym). Możesz użyć logo w celu zacytowania lub zilustrowania omawianej kwestii, np. w recenzji, artykule informacyjnym, analizie rynkowej czy materiale edukacyjnym. Kluczowe jest, aby użycie było uzasadnione celem informacyjnym i nie wykraczało poza to, co konieczne.

   • Przykład: Bloger technologiczny recenzuje najnowszy smartfon Samsunga i pokazuje logo firmy na opakowaniu lub w interfejsie urządzenia, aby zidentyfikować produkt.

   • Przykład: Portal informacyjny pisze o wynikach finansowych firmy Coca-Cola i umieszcza jej logo obok tytułu artykułu.

2. Użycie w celu wskazania przeznaczenia produktu lub usługi (tzw. użytek informacyjny) Jest to dozwolone, zwłaszcza w odniesieniu do części zamiennych, akcesoriów czy usług serwisowych, pod warunkiem, że jest to zgodne z uczciwymi praktykami rynkowymi. Musi być jasne, że oferujesz własny produkt/usługę kompatybilną z produktem markowym, a nie produkt tej marki.

   • Przykład: Niezależny warsztat samochodowy informuje, że specjalizuje się w naprawach samochodów marki BMW i używa logo BMW w materiałach informacyjnych (np. na stronie internetowej w sekcji “Serwisujemy marki:”), nie sugerując jednak, że jest autoryzowanym serwisem (chyba że faktycznie nim jest).

   • Przykład: Producent etui na telefony podaje, że jego produkt jest “kompatybilny z iPhone 15” i może (ostrożnie!) pokazać logo Apple w sposób czysto informacyjny, bez sugerowania partnerstwa.

3. Parodia, satyra, krytyka Użycie logo w celach parodystycznych lub satyrycznych może być dozwolone, jeśli jest oczywiste, że nie jest to użycie komercyjne w celu wprowadzenia w błąd, a jedynie forma ekspresji artystycznej lub krytyki. Granica jest tu jednak bardzo cienka i łatwo ją przekroczyć, zwłaszcza jeśli parodia szkodzi reputacji marki.

   • Przykład: Mem internetowy przerabiający logo znanej sieci fast-food w celu humorystycznego skomentowania jakiegoś wydarzenia społecznego. Uwaga: Ryzyko naruszenia jest tu wysokie.

4. Reklama porównawcza W reklamie można porównywać swoje produkty/usługi z produktami/usługami konkurencji, w tym używając ich znaków towarowych (logo), ale tylko pod ściśle określonymi warunkami (m.in. porównanie musi być rzetelne, obiektywne, nie może wprowadzać w błąd ani dyskredytować konkurenta).

   • Przykład: Reklama proszku do prania X pokazująca (zgodnie z prawem) opakowanie konkurencyjnego proszku Y (z jego logo), aby zademonstrować lepszą skuteczność w usuwaniu plam.

5. Sprzedaż oryginalnych produktów (wyczerpanie prawa do znaku) Jeśli legalnie kupiłeś oryginalne produkty danej marki (np. w hurcie), masz prawo je dalej sprzedawać, używając logo tej marki w celu ich identyfikacji i reklamy. Nie możesz jednak sugerować, że jesteś oficjalnym dystrybutorem, jeśli nim nie jesteś.

   • Przykład: Sklep internetowy sprzedający oryginalne perfumy Chanel używa logo Chanel na stronie produktu, aby poinformować klientów o marce sprzedawanego towaru.

Czego unikać?

Niezależnie od wyjątków, istnieją sytuacje, które niemal zawsze będą uznane za naruszenie prawa do znaku towarowego:

• Używanie logo w sposób sugerujący sponsoring, partnerstwo lub poparcie przez markę, jeśli takowe nie istnieje. (Np. umieszczenie logo sponsora na plakacie wydarzenia bez jego zgody).
• Używanie logo jako własnego znaku towarowego lub jego dominującego elementu. (Np. nazwanie swojej firmy “Najlepsze buty Nike Style”).
• Modyfikowanie logo w sposób, który może zaszkodzić reputacji marki (poza przypadkami dozwolonej parodii/krytyki).
• Używanie logo w sposób, który może wprowadzać konsumentów w błąd co do pochodzenia towarów lub usług.

Praktyczne wskazówki dla twórców treści

1. Zawsze pytaj o zgodę: Jeśli masz wątpliwości, najbezpieczniejszym rozwiązaniem jest uzyskanie pisemnej zgody od właściciela logo.
2. Minimalizm: Używaj logo tylko wtedy, gdy jest to naprawdę konieczne do przekazania informacji (np. identyfikacji marki).
3. Kontekst jest kluczem: Upewnij się, że sposób użycia logo jest zgodny z celem (np. informacyjnym, recenzyjnym) i nie wprowadza w błąd.
4. Nie sugeruj powiązań: Wyraźnie zaznacz (jeśli to konieczne), że nie jesteś powiązany z marką, np. poprzez dodanie notki “Nie jestem sponsorowany przez markę X”.
5. Unikaj modyfikacji: Staraj się używać logo w jego oryginalnej formie, chyba że tworzysz oczywistą parodię.
6. Rozważ alternatywy: Czasami zamiast logo wystarczy użyć nazwy marki w formie tekstowej.
7. Sprawdź, czy logo jest zarejestrowane, korzystając z bazy Polish Patent Office.