Jazda po narkotykach – przestępstwo, czy wykroczenie?

You are currently viewing Jazda po narkotykach – przestępstwo, czy wykroczenie?

Jazda po narkotykach – przestępstwo, czy wykroczenie?

Za jazdę po narkotykach grozi odpowiedzialność karna za przestępstwo z art. 178a kodeksu karnego przewidującego karę grzywny, karę ograniczenia wolności albo karę pozbawienia wolności do lat 2.

Nie zawsze jednak wykrycie narkotyków u kierującego będzie powodować odpowiedzialność karną za przestępstwo. Sprawca, zamiast odpowiedzialności za przestępstwo, może odpowiadać za wykroczenie z art. 87 § 1 Kodeksu wykroczeń. Taki sprawca podlega wówczas karze aresztu albo grzywny nie niższej niż 50 zł. 

Kodeks karny – LINK

Kodeks wykroczeń – LINK

Kiedy przestępstwo, a kiedy wykroczenie?

Kluczowe w sprawie jest ustalenie, czy kierujący znajdował się w stanie  pod wpływem narkotyków (wówczas ponosi odpowiedzialność za przestępstwo), czy też w stanie po użyciu narkotyków (wówczas ponosi odpowiedzialność za wykroczenie).

W aktualnym stanie prawnym – brak jest definicji stanu „pod wpływem środka odurzającego” oraz stanu „po użyciu środka podobnie działającego do alkoholu.

Sąd rozpoznając sprawę każdorazowo musi ustalić, czy środek ten miał realny wpływ na sprawność psychomotoryczną kierującego pojazdem w stopniu podobnym, jak w sytuacji znajdowania się pod wpływem alkoholu.

Stwierdzenie realnego wpływu narkotyków na kierującego następuje w oparciu o wyniki badań toksykologicznych krwi.  Pomocne w ustaleniach są również późniejsze zeznania funkcjonariuszy lub świadków zdarzenia, którzy mogli zaobserwować (lub też nie) objawy u kierującego (np. bełkotliwa mowa, senność, zaburzenie motoryczne, euforia). Jednym z ważniejszych dowodów w tego typu sprawach jest opinia biegłego z zakresu toksykologii.

Pomocnicze tabele.

Pewne wskaźniki, które jedynie pomocniczo mogą oddziaływać na ustalenia, czy mamy do czynienia ze stanem pod wpływem lub po użyciu – zostały wypracowane przez naukowców z Zakładu Badań Antydopingowych Instytutu Sportu w Warszawie (Wicka M., Chołbiński P., Kwiatkowska D., Pokrywka A., Wykrywanie substancji psychotropowych we krwi metodą LC/MS/MS, Problemy Kryminalistyki 284(2) 2014)

Źródło: LINK

Zakaz prowadzenia pojazdów.

Podobnie jak przy jeździe po alkoholu – jazda po narkotykach również łączy się co do zasady (są możliwości uniknięcia) z koniecznością orzeczenia przez sąd zakazu prowadzenia pojazdów.

W przypadku uznania, że sprawca dopuścił się przestępstwa  zakaz orzeka się od 3 do 15 lat. Natomiast przy wykroczeniach zakaz wymierzany jest w miesiącach i latach na okres od 6 miesięcy do lat 3.

O tym kiedy prawo jazdy podlega zatrzymaniu przeczytasz więcej  TUTAJ

Uniknięcie odpowiedzialności za jazdę pod narkotykach?

Odpowiedzialność za przestępstwo (art. 178a) jest ponoszona wówczas, gdy sprawca ma świadomość, że znajduje się w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego, a także gdy przewiduje, że w wyniku upływu czasu narkotyk nie uległ jeszcze wydaleniu z organizmu, i na to się godzi. 

Innymi słowy kierującemu należy udowodnić, że ten chciał prowadzić pojazd po narkotykach, albo przewidując, że spożyte narkotyki nie zdążyły się jeszcze wydalić z jego organizmu, godził się na prowadzenie w takim stanie.

Ta kwestia nie jest prosta, wiele zależy od zgromadzonych w sprawie dowodów, w tym opinii biegłego.

To, czy sprawca przestępstwa miał świadomość, że jest w stanie nietrzeźwości lub pod wpływem środka odurzającego, jeżeli jej nie ujawnia w swoich wyjaśnieniach, ustala się na podstawie objawów zewnętrznych, takich jak stan rozwoju umysłowego, ilość spożytego alkoholu lub środka odurzającego, doświadczenie w spożywaniu tego rodzaju środków. Na tej podstawie ustala się także rodzaj zamiaru.

Jak słusznie wyjaśnił Sąd Najwyższy w wyroku z 6 lipca 1979 r., III KR 186/79, OSNPG 1980, nr 6, poz. 60: „Ocena postaci umyślności (treści zamiaru) powinna być dokonywana z należytą wnikliwością i powinna być oparta na odtworzeniu rzeczywistych przeżyć psychicznych sprawcy. Treść ich należy ustalać na podstawie wszystkich okoliczności danego wypadku ze szczególnym uwzględnieniem pobudek i zachowania się sprawcy, jego właściwości osobistych, charakteru i stopnia rozwoju umysłowego”. 

„O zamiarze sprawcy świadczy całokształt okoliczności podmiotowych i przedmiotowych związanych z popełnieniem określonego czynu, przy czym o zamiarze tym decyduje nastawienie psychiczne sprawcy w chwili przystępowania do działania przestępczego lub powstałe w czasie jego dokonywania. Wnioski o nastawieniu psychicznym sprawcy muszą być nie tylko prawidłowymi pod względem logicznym, lecz jedynymi, wyłączającymi w sposób bezwzględny odmienne również logiczne wnioski” (wyrok SA w Katowicach z 7 lipca 2005 r., II AKa 213/05, Biul. SAKa 2005, nr 3, poz. 1).

Czy jest szansa zmniejszenia zakazu prowadzenia pojazdów za jadę pod wpływem narkotyków?

W przypadku ustalenia, że mamy do czynienia z przestępstwem (art. 178a KK)

Jeśli sprawca nie był wcześniej karany za przestępstwo umyślne, a wina i szkodliwość społeczna nie są znaczne, natomiast same okoliczności zdarzenia nie budzą wątpliwości, a nadto  właściwości i warunki osobiste uzasadniają przypuszczenie, że sprawca będzie przestrzegał porządku prawnego – jest wówczas możliwość wnioskowania o warunkowe umorzenie postępowania. W takim przypadku sąd nie ma obowiązku orzeczenia zakazu na minimum 3 lata (zakaz może być krótszy).

W przypadku ustalenia, że mamy do czynienia z wykroczeniem  (art. 87 § 1 KW)

W wypadkach zasługujących na szczególne uwzględnienie można – biorąc pod uwagę charakter i okoliczności czynu lub właściwości i warunki osobiste sprawcy – odstąpić od wymierzenia zakazu prowadzenia pojazdów.

Pomoc prawna tel: 512 976 090 lub e-mail  adwkrycki@gmail.com

Powyższe nie stanowi porady prawnej. Autor Bloga nie odpowiada za jakąkolwiek szkodę wyrządzoną w związku zastosowaniem lub niezastosowaniem się do przekazanej na Blogu treści. Jeśli chcesz uzyskać poradę prawną – napisz lub zadzwoń. Możesz skorzystać też z formularza

Skomentuj

Dodaj komentarz